Ricardo Bofill

By in architektura on 11 grudnia 2013

czyli emanacja skromno艣ci w聽obliczu geniuszu

Wojciecha Le艣nikowskiego spotkania ze s艂awnymi architektami

 

Pierwszy raz spotka艂em si臋 z Ricardo Bofillem podczas mojego programu letniego, kt贸ry prowadzi艂em w stolicy Hiszpanii dla Uniwersytetu Illinois w Chicago. Odwiedzi艂em w贸wczas jego studio zwane Taller de Arquitectura w Sant Just Desvern, dzielnicy Barcelony. Atelier to znajdowa艂o si臋 w zaadaptowanej dawnej fabryce cementu. Od tego czasu widzieli艣my si臋 szereg razy w Pary偶u, gdzie mia艂 swoje biuro i w Chicago, gdzie stara艂 si臋 przy mojej pomocy zdoby膰 zam贸wienia. By艂 to nies艂ychanie ambitny cz艂owiek, syn bogatego dewelopera i budowniczego. W typowy hiszpa艅ski spos贸b nosi艂 si臋 po pa艅sku, staraj膮c si臋 zwr贸ci膰 na siebie uwag臋 wszystkimi sposobami 鈥 szczeg贸lnie swoim czarnym strojem, lask膮 i kapeluszem. Uwielbia艂 odgrywa膰 typowe dla historii Hiszpanii role tragiczne: mi臋dzy innymi wskazuj膮c w czasie naszych cz臋stych przechadzek po Barcelonie na sw贸j cie艅, kt贸ry wed艂ug niego oznacza艂 pod膮偶aj膮c膮 za nim 艣mier膰. Mia艂 ambicje globalne. W latach siedemdziesi膮tych uda艂o mu si臋 poprzez wej艣cie do rodziny 贸wczesnego prezydenta Francji Val茅ry鈥檈go Giscard d鈥橢staing zdoby膰 szereg zam贸wie艅 na wielkie osiedla mieszkaniowe, kt贸re projektowa艂 w stylu monumentalizmu, czyli podobnie do socrealistycznych, stalinowskich pa艂ac贸w dla robotnik贸w. Uwa偶a艂, 偶e tego typu monumentalizm by艂 odpowiedni dla historycznych tradycji francuskich, co przyci膮gn臋艂o do niego r贸wnocze艣nie uwag臋 prawicowych i lewicowych polityk贸w francuskich. (Pami臋tam dobrze, jak moja druga 偶ona Rebeka, kt贸rej znalaz艂em prac臋 w paryskim atelier Bofilla, wy艣miewa艂a jego projekty, w kt贸rych upychano pokoje mieszkalne w szklanych imitacjach kolumn doryckich). Bofill uwielbia艂 architektur臋 stalinowsk膮 i prosi艂 mnie, 偶ebym mu za艂atwi艂 wyk艂ad w Warszawie, na kt贸rym m贸g艂by wys艂awia膰 Pa艂ac Kultury i socrealistyczne dzielnice Warszawy i Nowej Huty. Nic w tej sprawie nie zrobi艂em, bowiem Polska ci膮gle by艂a pod w艂adz膮 komunist贸w i nie bardzo mnie ta wizja poci膮ga艂a, szczeg贸lnie z takiej perspektywy. Niemniej jednak, uda艂o mu si臋 co艣 dla Polski zaprojektowa膰 ju偶 w latach dziewi臋膰dziesi膮tych 鈥 o ile sobie dobrze przypominam, by艂o to ostatecznie niewybudowane osiedle na Siekierkach w Warszawie.